De coördinaten

Bierbrouwers

  • Geschreven door Rene Berends, Clemens Hogenstijn, Geerle van der Wijk
  • Leestijd Leestijd 2 minuten
  • Home 7943 x bekeken

Waar? 52.25246, 6.16191
We staan er eigenlijk nooit bij stil, maar anders dan in onze tijd werd bier drinken in de Middeleeuwen niet als ongezond gezien. Zelfs kinderen kregen het. Dat verschilt duidelijk van nu. Geen alcohol onder de 18; niet kopen, niet krijgen, niet drinken en ook niet thuis aanbieden. Waarom toen wel? Schoondrinkwater was schaars. Tijdens het brouwen werd het bier gekookt. Door gisting en alcohol bleef het langer goed, waardoor het vaak veiliger was dan het water uit putten, rivieren of grachten. Door het koken kregen bacteriën minder kans. En het bier bevatte minder alcohol, vaak 1 tot 3%.

Zou die vriend van Lebuïnus ooit bier gedronken hebben?

Op de jaarmarkten werd bier uit Hamburg en Bremen aangevoerd, maar ook lokaal werd volop gebrouwen. Een van de brouwerijen was De Papegaai aan de Bergstraat. De straat heette toen nog Korenstraat, wat goed past bij de graanhandel en bierproductie daar. De brouwerij met herberg liep vermoedelijk door tot in de Roggestraat. Aan Roggestraat 6 is een gevelsteen te zien met biergaffels. Die werden gebruikt om het graan te bewerken. Ook scholieren van de Latijnse school hadden een eigen brouwerij, waarschijnlijk voor eigen gebruik en bijverdienste.

De stad had het gruitrecht. Het gruitrecht verplichtte brouwers hun ingrediënten in het stedelijk gruithuis te kopen op het Grote Kerkhof. Dat leverde de stad extra inkomsten op. Met de komst van de industriële revolutie veranderde het brouwen. In 1867 startte de stoombierbrouwerij Davo van Cost Budde. Hier werd op grotere schaal bier geproduceerd, vooral voor de regionale markt. Toch hield deze industriële fase geen stand: rond 1900 concentreerde de bierproductie zich in grotere brouwerijen elders in Nederland en verdween de Deventer bierindustrie vrijwel volledig.

Tegenwoordig is er weer een markt voor speciaalbieren. In 2012 kreeg Deventer een nieuwe brouwerij: Davo Brouwerij. Uit historisch besef werd opnieuw gekozen voor Davo als naam. Zoals de Friezen Friso hebben, de Groningers Gruno, de Bataven Bato en de Haarlemmers Bavo, zo heeft Deventer zijn Davo. De naam Davo verwijst naar een legendarische figuur: een vermeende metgezel en vriend van Lebuïnus. Het bestaan van deze Saksische edelman is zeer onwaarschijnlijk. Toch verbindt hij verleden en heden en is hij inmiddels wereldberoemd in héél Deventer door het bier.

Geschreven door Rene Berends, Clemens Hogenstijn, Geerle v.d. Wijk

Tweewekelijks schrijven ze over plekken, plaatsen en gebeurtenissen die ze in Deventer of het buitengebied tegenkomen. De coördinaten op Google Maps zijn het startpunt voor berichten waarin historie, cultuur, architectuur en natuur het uitgangspunt vormen.